नेपालमा भीरबाट मह निकाल्ने जोखिमपूर्ण परम्परा
मंसिर ५। नेपालका पहाडी जिल्लाहरूमा पुस्तौँदेखि चल्दै आएको भीरमह निकाल्ने परम्परा आज पनि साहस र सीपको अद्भुत उदाहरण बनेको छ। विशेषगरी लमजुङ, गोरखा र म्याग्दी क्षेत्रमा गुरुङलगायत स्थानीय समुदायका अनुभवी मह सिकारीहरू सयौँ मिटर अग्ला भीरमा झुन्डिएर जङ्गली मौरीको मह सङ्कलन गर्छन्। यसका लागि बाँस र डोरीबाट बनाइएको भर्याङ प्रयोग गरिन्छ भने मौरीलाई केही समय टाढा राख्न धुवाँको सहारा लिइन्छ। मह निकाल्नुअघि कतिपय गाउँमा वनदेवताको पूजा गर्ने परम्परासमेत छ। यो काम निकै जोखिमपूर्ण हुन्छ, किनकि सानो गल्तीले पनि ज्यान जान सक्छ। पछिल्लो समय भीरमह सङ्कलन स्थानीय संस्कृतिको संरक्षणसँगै पर्यटक आकर्षित गर्ने माध्यमसमेत बनेको छ। तर जलवायु परिवर्तन, वन विनाश र मौरीको वासस्थानमा आएको परिवर्तनले यो परम्परा र मौरीको अस्तित्वमा चुनौती थपिरहेको छ।









