सर्वोच्च अदालतमा करियर न्यायाधीशको प्रतिनिधित्वबारे बहस
कात्तिक १०। सर्वोच्च अदालतमा न्यायाधीश नियुक्ति गर्दा न्याय सेवाबाट जिल्ला अदालत हुँदै उच्च अदालतसम्म अनुभव हासिल गरेका करियर न्यायाधीशलाई कति प्राथमिकता दिने भन्ने विषयमा बहस सुरु भएको छ। हालै न्याय परिषद्ले सर्वोच्च अदालतका लागि चार जना न्यायाधीश सिफारिस गरेपछि न्यायिक अनुभव, वरिष्ठता, व्यावसायिक योग्यता र नियुक्ति प्रक्रियाको पारदर्शिताबारे चर्चा बढेको हो। करियर न्यायाधीशलाई प्राथमिकता दिनुपर्ने पक्षले तल्लो अदालतमा लामो समय काम गर्दा मुद्दाको सुनुवाइ, प्रमाणको मूल्याङ्कन र न्याय सम्पादनमा व्यावहारिक अनुभव हासिल हुने तर्क गरेको छ। अर्कोतर्फ, न्यायाधीश नियुक्तिमा न्याय सेवाबाट आएका व्यक्तिलाई मात्र प्राथमिकता दिनुभन्दा कानुन व्यवसाय तथा अन्य कानुनी क्षेत्रमा अनुभव हासिल गरेका योग्य व्यक्तिलाई पनि अवसर दिनुपर्ने धारणा छ। नेपालको संविधानको धारा १२९ ले सर्वोच्च अदालतको न्यायाधीश बन्न विभिन्न योग्यता र अनुभवका आधार निर्धारण गरेको छ, जसमा उच्च अदालतमा न्यायाधीशका रूपमा काम गरेको अनुभव, कानुन व्यवसायमा लामो अभ्यास तथा न्याय सेवामा निश्चित तहमा काम गरेको अनुभव समावेश छन्। त्यसैले नियुक्ति प्रक्रियामा संविधानले तोकेको योग्यता, वरिष्ठता, कार्यक्षमता र निष्पक्षतालाई कसरी सन्तुलित बनाउने भन्ने प्रश्न महत्त्वपूर्ण बनेको छ। न्यायिक क्षेत्रका जानकारहरूले नियुक्ति प्रक्रियामा स्पष्ट मापदण्ड र पारदर्शिता कायम गर्न सके न्यायपालिकाको स्वतन्त्रता तथा जनविश्वास बलियो बनाउन सहयोग पुग्ने बताएका छन्।
